Sarla Mudgal v. Union of India (1995)

A Hindu husband cannot escape the monogamy requirement of his first marriage simply by converting to Islam and solemnising a second one.

ఒక హిందూ భర్త కేవలం ఇస్లాంలోకి మారి రెండవ వివాహం చేసుకోవడం ద్వారా తన మొదటి వివాహపు ఏకపత్నీవ్రత అవసరాన్ని తప్పించుకోలేడు.

Court	Supreme Court of India
Bench	Kuldip Singh and R.M. Sahai, JJ.
Year	1995 — (1995) 3 SCC 635
Cited in	2. Essentials of a Valid Hindu Marriage; 5. Void and Voidable Marriages

FACTS

Meena Mathur married Jitender Mathur under Hindu law and had three children. Without obtaining a divorce from Meena under the Hindu Marriage Act, Jitender converted to Islam and went through a second marriage with another woman. The petition was clubbed with similar cases of other women whose Hindu husbands had also converted to Islam solely to solemnise a second marriage while their first Hindu marriage still legally subsisted.

మీనా మాథుర్ హిందూ చట్టం ప్రకారం జితేందర్ మాథుర్‌ను వివాహం చేసుకుని ముగ్గురు పిల్లలను కలిగి ఉంది. హిందూ వివాహ చట్టం కింద మీనా నుండి విడాకులు తీసుకోకుండా, జితేందర్ ఇస్లాంలోకి మారి మరొక మహిళతో రెండవ వివాహం చేసుకున్నాడు. తమ మొదటి హిందూ వివాహం చట్టపరంగా ఇంకా కొనసాగుతుండగానే రెండవ వివాహం చేసుకునేందుకు మాత్రమే ఇస్లాంలోకి మారిన హిందూ భర్తలు కలిగిన ఇతర మహిళల ఇలాంటి కేసులతో ఈ పిటిషన్ కలిపి విచారించబడింది.

ISSUES

1. Can a Hindu husband, married under Hindu law, solemnise a valid second marriage by converting to Islam without first dissolving his first marriage?
   హిందూ చట్టం ప్రకారం వివాహితుడైన హిందూ భర్త తన మొదటి వివాహాన్ని రద్దు చేయకుండా ఇస్లాంలోకి మారి చెల్లుబాటు అయ్యే రెండవ వివాహాన్ని చేసుకోగలడా?
2. Does conversion to another religion, by itself, dissolve a marriage validly solemnised under Hindu law?
   మరో మతంలోకి మారడం, తనంతట తానుగా, హిందూ చట్టం కింద చెల్లుబాటుగా జరిపిన వివాహాన్ని రద్దు చేస్తుందా?
3. Is the converted husband guilty of the offence of bigamy under Section 494 of the Indian Penal Code despite his conversion?
   తన మతమార్పిడి ఉన్నప్పటికీ, మారిన భర్త భారతీయ శిక్షాస్మృతిలోని సెక్షన్ 494 కింద బహుభార్యత్వ నేరానికి పాల్పడ్డాడా?

ANALYSIS

• Conversion to Islam does not, by itself, automatically dissolve a marriage solemnised under the Hindu Marriage Act — the marriage subsists until dissolved through the proper legal process under that Act.
  ఇస్లాంలోకి మారడం, తనంతట తానుగా, హిందూ వివాహ చట్టం కింద జరిపిన వివాహాన్ని స్వయంచాలకంగా రద్దు చేయదు — ఆ చట్టం కింద సరైన న్యాయపరమైన ప్రక్రియ ద్వారా రద్దయ్యే వరకు వివాహం కొనసాగుతుంది.
• Converting to another religion for the sole purpose of escaping the monogamy requirement and remarrying amounts to a fraud on the law.
  ఏకపత్నీవ్రత అవసరాన్ని తప్పించుకుని పునర్వివాహం చేసుకునే ఏకైక ఉద్దేశంతో మరో మతంలోకి మారడం చట్టంపై మోసానికి సమానం.
• Since the first Hindu marriage continued to subsist in law, the husband remained bound by the monogamy condition attached to it; a second marriage entered into while it subsisted is void under Sections 5(i) and 11 of the Hindu Marriage Act.
  మొదటి హిందూ వివాహం చట్టంలో కొనసాగుతూనే ఉంది కాబట్టి, భర్త దానికి జోడించిన ఏకపత్నీవ్రత షరతుకు కట్టుబడే ఉన్నాడు; అది కొనసాగుతుండగానే చేసుకున్న రెండవ వివాహం హిందూ వివాహ చట్టంలోని సెక్షన్లు 5(i) మరియు 11 కింద శూన్యం.
• The Court also made observations on the desirability of a Uniform Civil Code under Article 44 of the Constitution, though this was distinct from, and additional to, its ruling on bigamy.
  రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 44 కింద ఏకరూప పౌర స్మృతి కావాల్సిన అవసరంపై కూడా కోర్టు వ్యాఖ్యలు చేసింది, అయితే ఇది బహుభార్యత్వంపై దాని తీర్పుకు వేరుగా, అదనంగా ఉంది.

JUDGEMENT

The Supreme Court held that a second marriage solemnised by a Hindu husband after converting to Islam, without dissolving his first marriage under the Hindu Marriage Act, is void, and the husband is guilty of bigamy under Section 494 of the Indian Penal Code. Conversion to Islam does not dissolve the earlier Hindu marriage.

హిందూ వివాహ చట్టం కింద తన మొదటి వివాహాన్ని రద్దు చేయకుండా ఇస్లాంలోకి మారిన తరువాత హిందూ భర్త చేసుకున్న రెండవ వివాహం శూన్యమని, మరియు భర్త భారతీయ శిక్షాస్మృతిలోని సెక్షన్ 494 కింద బహుభార్యత్వానికి పాల్పడ్డాడని సుప్రీంకోర్టు తీర్పు ఇచ్చింది. ఇస్లాంలోకి మారడం అంతకుముందటి హిందూ వివాహాన్ని రద్దు చేయదు.

CONCLUSION

Sarla Mudgal remains the leading authority confirming that the monogamy condition under Section 5(i) cannot be circumvented through religious conversion, and it is routinely cited alongside Yamunabai Anantrao Adhav for the principle that a bigamous second marriage is void from the outset.

సెక్షన్ 5(i) కింద ఏకపత్నీవ్రత షరతును మతమార్పిడి ద్వారా తప్పించుకోలేమని నిర్ధారించే ప్రధాన అధికారంగా సర్లా ముద్గల్ కొనసాగుతుంది, మరియు బహుభార్యత్వ రెండవ వివాహం మొదటి నుండే శూన్యమనే సూత్రం కోసం దీన్ని యమునాబాయి అనంతరావు అధావ్‌తో పాటు క్రమం తప్పకుండా ఉదహరిస్తారు.