ఇది ఫ్యామిలీ లా‑I (హిందూ లా), యూనిట్ IV లోని మూడో పోస్టు — మునుపటి పోస్టు ఎవరిని దత్తత తీసుకోవచ్చో, దత్తతపై ఆరు నిర్దిష్ట షరతులను కవర్ చేసింది. ఈ పోస్టు సెక్షన్ 6లోని మిగతా రెండు అవసరాలను కవర్ చేస్తుంది: దత్తత తీసుకునే సామర్థ్యం ఎవరికి ఉంది, పిల్లవాడిని దత్తత ఇచ్చే సామర్థ్యం ఎవరికి ఉంది.
ఈ అంశం పరిష్కరించే సమస్య
ఒక పిల్లవాడు దత్తతకు పూర్తిగా అర్హుడైనప్పటికీ, సెక్షన్ 11లోని ప్రతి షరతూ నెరవేరినప్పటికీ, దత్తత తీసుకునే చట్టపరమైన సామర్థ్యం ఉన్న వ్యక్తి దాన్ని చేయకపోతే, మరియు పిల్లవాడిని ఇచ్చే చట్టపరమైన సామర్థ్యం ఉన్న వ్యక్తి దాన్ని ఇవ్వకపోతే, ఆ దత్తత ఇప్పటికీ చెల్లదు. హిందూ దత్తత మరియు పోషణ చట్టం, 1956లోని సెక్షన్లు 7, 8, 9 సరిగ్గా ఈ రెండు ప్రశ్నలకు సమాధానం ఇస్తాయి.
పురుష హిందువు దత్తత తీసుకునే సామర్థ్యం — సెక్షన్ 7
మనోవికారం లేని, మైనర్ కాని ఏ పురుష హిందువుకైనా కొడుకును లేదా కూతురును దత్తత తీసుకునే సామర్థ్యం ఉంటుంది. దీనికి ఉన్న ప్రొవైసో ఒక ముఖ్యమైన షరతును జోడిస్తుంది: అతనికి జీవించి ఉన్న భార్య ఉంటే, ఆమె ఒప్పందం లేకుండా అతను దత్తత తీసుకోలేడు, ఆమె పూర్తిగా, చివరిగా ప్రపంచాన్ని త్యజించి ఉంటే, హిందువుగా ఉండటం మానేసి ఉంటే, లేదా ఒక సమర్థ న్యాయస్థానం ఆమెను మనోవికారం కలిగినదిగా ప్రకటించి ఉంటే తప్ప. దత్తత తీసుకునే సమయానికి ఒక వ్యక్తికి ఒకటి కంటే ఎక్కువ మంది జీవించి ఉన్న భార్యలు ఉంటే, ఈ మూడు కారణాలలో ఒకటి వల్ల ఏ ఒక్క భార్య యొక్క ఒప్పందం అనవసరం కాకపోతే, వారందరి ఒప్పందం అవసరం.
స్త్రీ హిందువు దత్తత తీసుకునే సామర్థ్యం — సెక్షన్ 8
నేటి రూపంలో సెక్షన్ 8, మనోవికారం లేని, మైనర్ కాని ఏ స్త్రీ హిందువుకైనా తన సొంత హక్కుగా కొడుకును లేదా కూతురును దత్తత తీసుకునే సామర్థ్యం ఇస్తుంది — ఆమె వివాహితురాలైతే, ఆమె వివాహం రద్దయి ఉండాలి, లేదా ఆమె భర్త మరణించి ఉండాలి, లేదా పూర్తిగా, చివరిగా ప్రపంచాన్ని త్యజించి ఉండాలి, లేదా హిందువుగా ఉండటం మానేసి ఉండాలి, లేదా ఒక న్యాయస్థానం అతన్ని మనోవికారం కలిగినవాడిగా ప్రకటించి ఉండాలి.
ఇది తులనాత్మకంగా ఇటీవలి స్థానం. వ్యక్తిగత చట్టాల (సవరణ) చట్టం, 2010కి ముందు, వివాహిత మహిళకు దత్తత తీసుకునే స్వతంత్ర సామర్థ్యం అస్సలు ఉండేది కాదు — ఆమె భర్త మాత్రమే దత్తత తీసుకోగలిగేవాడు, ఆమె పైన పేర్కొన్న సెక్షన్ 7 ప్రొవైసో కింద కేవలం ఒప్పందం ఇవ్వడం లేదా నిరాకరించడం మాత్రమే చేయగలిగేది. 2010 సవరణ సెక్షన్ 8ని తిరిగి రాసి, వివాహిత లేదా అవివాహిత హిందూ మహిళలకు వారి సొంత పేరిట దత్తత తీసుకునే స్వతంత్ర హక్కును ఇచ్చింది, పైన పేర్కొన్న షరతులకు మాత్రమే లోబడి.
- సెక్షన్ 7 — మనోవికారం లేని, మేజర్ అయిన ఏ పురుష హిందువైనా దత్తత తీసుకోవచ్చు; అతనికి జీవించి ఉన్న భార్య ఉంటే, ఆమె ప్రపంచాన్ని త్యజించడం, హిందువుగా ఉండటం మానేయడం, లేదా న్యాయస్థానం ద్వారా మనోవికారంగా ప్రకటించబడటం జరగనంత వరకు ఆమె ఒప్పందం అవసరం.
- సెక్షన్ 8 (2010 తర్వాత) — మనోవికారం లేని, మేజర్ అయిన ఏ స్త్రీ హిందువైనా, వివాహితురాలైనా అవివాహితురాలైనా, స్వతంత్రంగా దత్తత తీసుకోవచ్చు, ఆమె వివాహితురాలైతే అదే మూడు మినహాయింపులకు లోబడి.
- రెండు సెక్షన్లూ మనోవికారం లేకపోవడం మరియు మేజారిటీ (18 సంవత్సరాలు) కోరుకుంటాయి — మైనర్ లేదా మనోవికారం ఉన్న వ్యక్తి ఏ సెక్షన్ కింద కూడా దత్తత తీసుకోలేరు.
- 2010 సవరణకు ముందు, పాత సెక్షన్ 8 కింద ఒక వితంతువు (మరియు కొన్ని ఇరుకైన పరిస్థితుల్లో ఒక అవివాహిత మహిళ) మాత్రమే తన సొంత హక్కుగా దత్తత తీసుకోగలిగేది — ఈ సవరణ దాన్ని వివాహిత మహిళలను కూడా కవర్ చేసేలా గణనీయంగా విస్తరించింది, ఇది దత్తత హక్కుల్లో లింగ సమానత్వం వైపు నిజమైన మార్పును ప్రతిబింబిస్తుంది.
- సెక్షన్ 7 కింద ఒప్పంద అవసరం భర్త దత్తతకు భార్య ఒప్పందం గురించి మాత్రమే — ఇది భార్యను సంయుక్త దత్తత తీసుకునేదిగా చేయదు; దత్తత ఇప్పటికీ భర్త ఒక్కరే చేస్తారు, ఆమె ఒప్పందం ఒక ముందస్తు షరతుగా ఉంటుంది.
పిల్లవాడిని దత్తత ఎవరు ఇవ్వగలరు — సెక్షన్ 9
లావాదేవీ యొక్క మరో వైపుకు సెక్షన్ 9 సమాధానం ఇస్తుంది — ఒక పిల్లవాడిని దత్తతగా ఇచ్చే చట్టపరమైన అర్హత ఎవరికి ఉంది. సెక్షన్ 9(1) స్పష్టంగా పేర్కొంటుంది, తండ్రి, తల్లి, లేదా పిల్లవాడి గార్డియన్ తప్ప మరెవరికీ ఆ పిల్లవాడిని దత్తతగా ఇచ్చే సామర్థ్యం ఉండదు.
తండ్రి హక్కు [సెక్షన్ 9(2)] — తండ్రి జీవించి ఉంటే, పిల్లవాడిని దత్తతగా ఇచ్చే హక్కు అతనికి ఉంటుంది, కానీ తల్లి ఒప్పందం లేకుండా ఈ హక్కును వినియోగించలేడు, ఆమె పూర్తిగా, చివరిగా ప్రపంచాన్ని త్యజించి ఉంటే, హిందువుగా ఉండటం మానేసి ఉంటే, లేదా న్యాయస్థానం ఆమెను మనోవికారంగా ప్రకటించి ఉంటే తప్ప.
తల్లి హక్కు [సెక్షన్ 9(3)] — తండ్రి మరణించి ఉంటే, పూర్తిగా, చివరిగా ప్రపంచాన్ని త్యజించి ఉంటే, హిందువుగా ఉండటం మానేసి ఉంటే, లేదా న్యాయస్థానం అతన్ని మనోవికారంగా ప్రకటించి ఉంటే, తల్లి పిల్లవాడిని దత్తతగా ఇవ్వవచ్చు.
గార్డియన్ పాత్ర [సెక్షన్ 9(4)] — ఇద్దరు తల్లిదండ్రులూ మరణించి ఉంటే, పూర్తిగా, చివరిగా ప్రపంచాన్ని త్యజించి ఉంటే, పిల్లవాడిని వదిలేసి ఉంటే, మనోవికారంగా ప్రకటించబడి ఉంటే, లేదా పిల్లవాడి జన్మ వివరాలు తెలియకపోతే, పిల్లవాడి గార్డియన్ ఆ పిల్లవాడిని దత్తతగా ఇవ్వవచ్చు — కానీ న్యాయస్థానం ముందస్తు అనుమతితో మాత్రమే, మరియు అదే న్యాయస్థాన అనుమతితో గార్డియన్ ఆ పిల్లవాడిని తనకు తానుగా దత్తత తండ్రి/తల్లిగా కూడా ఇవ్వగలరు.
పిల్లవాడిని ఎవరు ఇవ్వగలరు — ప్రాధాన్యత క్రమం, ఒక చూపులో
| పరిస్థితి | పిల్లవాడిని ఇచ్చేది ఎవరు | అదనపు అవసరం |
|---|---|---|
| ఇద్దరు తల్లిదండ్రులూ జీవించి, సమర్థులై ఉంటే | తండ్రి [సె.9(2)] | తల్లి ఒప్పందం అవసరం |
| తండ్రి మరణించి/ప్రపంచాన్ని త్యజించి/హిందువు కాకుండా/మనోవికారంగా ఉంటే | తల్లి [సె.9(3)] | ఆమె సొంత సామర్థ్యం తప్ప మరేమీ లేదు |
| ఇద్దరు తల్లిదండ్రులూ మరణించి/అసమర్థులై/పిల్లవాడు వదిలేయబడి/జన్మ వివరాలు తెలియకుండా ఉంటే | గార్డియన్ [సె.9(4)] | న్యాయస్థానం ముందస్తు అనుమతి |
ఆచరణాత్మక ఉదాహరణ
ఒక హిందూ తండ్రి తన కొడుకును తన సోదరుడి కుటుంబానికి దత్తతగా ఇవ్వాలని అనుకుంటున్నాడని, కానీ పిల్లవాడి తల్లి ఒప్పందం ఇవ్వడానికి నిరాకరిస్తుందని, ఆమెకు మూడు మినహాయింపులు (ప్రపంచాన్ని త్యజించడం, హిందువు కాకుండా ఉండటం, మనోవికారం) ఏవీ వర్తించవని అనుకుందాం. సెక్షన్ 9(2) ప్రకారం, ఆమె ఒప్పందం లేకుండా తండ్రి చెల్లుబాటుగా పిల్లవాడిని దత్తతగా ఇవ్వలేడు — ఆమె నిరాకరణ ఒక పూర్తి చట్టపరమైన అడ్డంకి, కేవలం న్యాయస్థానం బేరీజు వేసే ఒక అంశం కాదు. ఇప్పుడు, బదులుగా, ఇద్దరు తల్లిదండ్రులూ మరణించారని, పిల్లవాడి నానమ్మ నియమించబడిన గార్డియన్ అని అనుకుందాం. ఆమె సెక్షన్ 9(4) కింద పిల్లవాడిని దత్తతగా ఇవ్వవచ్చు — కానీ న్యాయస్థానం ముందస్తు అనుమతి పొందిన తర్వాతే; జీవించి ఉన్న తల్లిదండ్రి చేయగలిగినట్లు ఆమె స్వంత అధికారంతో దత్తతను ఏర్పాటు చేయలేదు.
త్వరిత రివిజన్ పాయింట్లు
- సెక్షన్ 7 — మనోవికారం లేని, మేజర్ అయిన ఏ పురుష హిందువైనా దత్తత తీసుకోవచ్చు; భార్య జీవించి ఉంటే, మూడు మినహాయింపులు వర్తించనంత వరకు ఆమె ఒప్పందం అవసరం.
- సెక్షన్ 8 (2010 సవరణ ప్రకారం) — మనోవికారం లేని, మేజర్ అయిన ఏ స్త్రీ హిందువైనా, వివాహిత లేదా అవివాహిత, స్వతంత్రంగా దత్తత తీసుకోవచ్చు, ఆమె వివాహితురాలైతే సమాంతర షరతులకు లోబడి.
- సెక్షన్ 9(1) — తండ్రి, తల్లి, లేదా గార్డియన్ మాత్రమే పిల్లవాడిని దత్తతగా ఇవ్వగలరు.
- సెక్షన్ 9(2) — తండ్రి ఇచ్చే హక్కు తల్లి ఒప్పందానికి లోబడి ఉంటుంది.
- సెక్షన్ 9(3) — తండ్రి మరణించి/ప్రపంచాన్ని త్యజించి/హిందువు కాకుండా/మనోవికారంగా ఉంటే తల్లి ఇవ్వగలరు.
- సెక్షన్ 9(4) — గార్డియన్ న్యాయస్థానం ముందస్తు అనుమతితో మాత్రమే ఇవ్వగలరు, ఇద్దరు తల్లిదండ్రులూ అందుబాటులో లేనప్పుడు లేదా పిల్లవాడి జన్మ వివరాలు తెలియనప్పుడు మాత్రమే.
No comments:
Post a Comment